Yewtere raɓɓiɗunde fii Sii'a

 Kanko Annabiijo on (صلى الله عليه وآله وسلم ) himo Maaki kadi : (الزموا مودتنا أهل البيت ، والذي نفسي بيده لا ينفع عبدا عمله إلا بمعرفة حقنا  ) . A-ssawaa'igi/ɗerol /106 . Wondema , ko'onon yo'gomɗinɓe Alla , tabitee E yiɗu'ngol ɓen menen Suudu Annabaaku ngun , mi'woodirii onmo wonkii an woni e juuɗe Muuɗun nafoytaa neɗo ngolle makko ɗen Si'wanaa simo andunoo hagee a'men on .

 Kanko Nulaaɗo himo maaki kadi : (إن وزيري وخير من أترك بعدي يقضي ديني وينجز مواعيدي علي بن أبي طالب ) . A-ssawaa'igi /ɗerol /312 wondema , walloowolan on ko e ɓurɗo Moƴƴunde momi acci ɓaawo an himo yoɓa Ñamaale An'ɗen himo hunna ahdiiji an'ɗin ko Alii bun Abii Taalibi .

 Kanko Nulaaɗo on himo maaki kadi tawi himo jogii Ndaande Sayyidnaa Alii nden , o'maaki : (إن هذا أخي ووصي وخليفتي فيكم فاسمعوا له وأطيعوا ) . Taariika Abil-fidaa'i /ج1/ Ɗerol /117 . wondema , Alii oo'ɗoo ko'o miñan anɗe e Wasiyee (momi acciri on ) e lontiiɗo lan e mooɗon Nananeemo ɗoftoɗon . wano oo'wi'eteeɗo Haafiju-Abuu Naiini himo wi'i ka ( Deftere makko) Hilyatul-Awliyaa'i , Wondema Nulaaɗo Alla on hino maaki : (من سره أن يحيا حياتي ويموت مماتي ويسكن جنة عدن فليوال عليا من بعدي وليوال وليه وليقتد بالأئمة من بعده ، فإنهم خلقوا من طينتي ورزقوا فهما وعلما ، فويل للمكذبين من أمتي القاطعين فيهم صلتي لا أنالهم الله شفاعتي ) . ndaaru Ka Sarhu Nahjul-Balaakha ko ibnu Abil-Hadiidi waɗi Kon / ج2/ ɗerol 450 e Musnadu Ahmadu on /j5 /ɗerol /94 .  wondema , kala yiɗuɗo wuurunde ngurnda an'ɗan O'maaya mayde an'nden o'hoɗoya e Al-janna Adni on , Haray ko'yoo wonan Alii tumami feƴƴi o'wonana on Wonanɗo Alii , o'jokka o'ñentina ɓen imaamuuɓe Ngeɗalɓe makko si'o feƴƴii , sabuna ɓen ko'e loopal An'ngal woni koɓe tagaa Ɓe jonnaama (ɓe Waɗanaama) faamu e ngan'ndal , bone njano Wonanii ɓen fennuɓe e mofte an'ɗen taƴuɓe Enɗɗan an'ɗan wata Allaahu on hewtinɓe Tefoore an'nden . njooni non ɗi'i Hadiiseeji ɗoo Fow ko'e ɓen Cernooɓe tawɓe wanaaɓe Sikkitaaɓe sikoɓe Sunnaaɓe , ( tawɓe hay'e Ngooto wi'aali koɓe Sii'aaɓe ) ko ɓuri e maɓɓe Kon fow hino wi'i wondema , ɓeya tato ( woni Abuu-Bakri e Umar e Usmaani ) , addu'ngol ko Ɓen'ɗon fillii kon hino ɓuttina ɓernde ɓuriko Woɓɓe ngooɗe fillii kon .

Hinoton hadiiseeji ka Sunna e ka Sii'a fow hiɗi Njantaa ka Defte maɓɓe kamɓe ɗiɗoo non , e Hinoɗoo yonga e ko iwri e nden fedde Sunnaare nden ( tawde wanaa tooñiraaɓe Sala'ngol ɓen Khaliifaaɓe tato ) fii'yo ɓangane Moƴƴa fii'ɓen imaamuuɓe (12) ngooto ngooto E maɓɓe , tabitane ɓural maɓɓe ngal e Tawu'ngol koɓe sii'aaɓe ila'ko neeɓi e Heɓungol'ɓe battane moƴƴo sabu wano'ngol Maɓɓe kawtal on'nunɗuɗo holniiɗo (woni Annabiijo Alla on ) e ngey'ngol suudu makko Ndun (A.S.M) , arii e nden Deftere wi'eteende A-ssamtiin nde Sayku Muhammadu –Al-Hamawiinii tawɗo ko fillotooɗo hadiiseeji Jeyaaɗo e laawol imaamu Saafaiyyu winde . Himo filli hadiise wondema Nulaaɗo Alla on (صلى الله عليه وآله وسلم ) hino maaki : (إن خلفائي وأوصيائي وحجج الله على الخلق بعدي الإثناعشر ، أولهم علي وآخرهم المهدي ) . Wondema , lontiiɓe lanɓen e ɓemi wasiyaaɓe an'ɓen e Hujjaaji Allaahu on ka tagu makko si'mi feƴƴii koɓe Sappoo'e ɗiɗo , Arano maɓɓe on ko'Alii sakkitoro Maɓɓe on ko imaamu Mahdiyyu .

Wano e nde'e Deftere  wi'eteende  ( Mawaddatul-Gurbaa  Hino wi'i wondema Nelaaɗo Alla on ((صلى الله عليه وآله وسلم  hino maakani imaamu-Husayni : ((أنت إمام ابن إمام أخو إمام أبو أئمة وأنت حجة ابن حجة أخو حجة أبو حجج تسع تاسعهم قائمهم ) Wondema , ko'a imaamu ɓiɗɗo imaamu  minñiraawo imaamu Baabiraawo imaamuuɓe , an'ko'a hujja Alla Ɓiɗɗo hujja Alla minñiraawo hujja Alla Baabiraawo hujjaaji Alla .

Nelaaɗo Alla on (صلى الله عليه وآله وسلم) hino maakani  Alii (A.S.M ) : wondema , kanko Alii o'ardoyay e Sii'aaɓe Makko ɓen  ka Alla hara koɓe weltanaaɓe yarlaa , Ayɓe Makko ɓen aroya hara koɓe monanaaɓe kolbaa . ontuma Kanko Nelaaɗo on O'waɗi Sookeeje makko ɗen  (juuɗe) ka ndaande hollungol Alii ko'honno ayɓe ɓen Kolbiroytee . wano ibnul-asiiri fillike oo'hadii ka Deftere Makko wi'eteende (A-nnihaaya / j3 / ka ɗerol/276 .  Kanko Nelaaɗo Alla on ( صلى الله عليه وآله وسلم  ) o'maaki Kadi : ko'an yo Alii yimɓe nayo adotooɓe  naatoyde Al-Janna on , ko min e maaɗa e Al-Hasana  e Al-Husayni  Hara  Jurriya meeɗen on hino iwtiri ɓaawo meeɗen   (Cangal meeɗen) Sonnaaɓe  meeɗen ɓen hino ɓaawo  Jurriya meeɗen on , Sii'aaɓe meeɗen ɓen  hinoka Ñaamo meeɗen e ka nano meeɗen - ɓayra oo'aayaɗoo Jippike {إن الذين آمنوا وعملوا الصالحات أولئك هم خير البرية  } Nelaaɗo Alla on ( صلى الله عليه وآله وسلم ) o'maakani Alii (A.S.M) :  ko'an e Sii'aaɓe maaɗa ɓen , on'aroyay Ñande ndar'ngal hara ko'on weltanaaɓe yarlaa . Ndaaru ka Deftere wi'eteende nden ( A-Ssawaa'igi ) ka'ɗeruol /98 e 99 . hinoton Hadiiseeji selluɗi wi'ayɗi wondema Sii'a ko'ila Fewdo Nelaaɗo on woniko fuɗɗi , wano Oo'wi'eteeɗo Abii Haatimi A-rraajii himo wi'a e Hadiise mo'o eggi ka Deftere wi'eteende –Rawdaatu –Al-jinaani - /ka ɗerol / 88 . o'wi'i : ( inde adiinde feeñunde ka Lislaamu nden fewdo Nulaaɗo Alla on ( صلى الله عليه وآله وسلم ) , ko inde Sii'a On tawi hari nden ko janmmoore  Sahaabaaɓe nayo . Ɓenlle ko Abuu jarri e Salmaana e Migdaadi e Ammaaru Ko'non woniri haa'ñande  hawre nden Siffiina , ontuma Kala won'nooɗo ka Saffu Alii wi'aa nden inde .

Si'tawii a'faamii ɗunɗoo , wondema Sii'a ko'ila fewdo Annabiijo (صلى الله عليه وآله وسلم) woniko foɗɗii , Wondema ko kanko Annabiijo on woniko adii innunde Nden inde nodda e mayre fii'yode jokke nde ɗoftee  immornde e yamiroore jooma mako – ko kanko woni  On'mo wowlataa beleeɗe few – e hino yeetike Sayyidinaa Alii (A.S.M) e Sii'aaɓe makko ɓen  Wondema Allaahu on hino weltaniiɓe yarliiɓe  Wondema koɓe naatooɓe Al-janna hara hiɓeka sengo Ñaamo Annabiijo on ( صلى الله عليه وآله وسلم ) e ka nano makko fow . si'a faamii ɗunɗoo fow a'waaway Ñaawande hoore maaɗa konko yoga e jogiiɓe nawnaaje Ngooɗe woni wi'unde kon sabu añungol maɓe Sii'a tun , Wano woɓɓe  e maɓɓe  woni wi'irnde non wondema Ko'oo neɗɗo wi'eteeɗo Abdullaahi bun Saba'i woniko Fuɗɗi Sii'a yaangal , wondema Sii'a ko'e ɗen hakkille e Miijo on Neɗɗo ɗon woniko yalti  wondema wanaako Humundiri e Diina Lislaamu on , maaɗun woɓɓe e Maɓɓe  hino wi'a ɗun ko'e hakkille Faarisiyankooɓe  Woniko fuɗɗi ɓaawo Duuɓi (100) yawtunde . haalaaji Ɗi'maraa hay'e nokku ka'tippi .

Won'nooɓe Sii'a'ɓen fewdo Annabiijo on (صلى الله عليه وآله وسلم) e ɓen tabitunooɓe e hoore Sii'a yaa'ngal Maɓe ngal ɓaawo Annabiijo on  .

.. hino tawaa e'ko tabiti e'ko fellitaa fii'muu'ɗun  Wondema ko'heewunoo e Sahaabaaɓe ɓen  ɓe yiɗuno Sayyidinaa Alii (A.S.M) e nder ngurndan  Nelaaɗo Alla On (صلى الله عليه وآله وسلم)  tawi koɓe yiɗimo kon  hino Tawaa  e'maande gomɗinal (liimaanu) maɓɓe on , Añungolmo hino tawaa e maande  naafingaaku maɓɓe Ngun , hari hiɓe ɓurnamo e hoore maɓɓe e hoore kala Sahaabaajo , hari koɓe wonanɓemo moƴƴa  sabu koɓe ƴettondi e Annabiijo on (صلى الله عليه وآله وسلم ) Ahdi Wondema julɓe ɓen koyoɓe laaɓondir koyoɓe ardinor Alii bun Abii Taalibi  ɓe wonanamo ɓe ɗoftoomo .