پيرامون
عدل خداوند در برقرارى حقوق زن ومرد لطفا توضيح دهيد.
پاسخ:
مكتب
گرانقدر اسلام در رابطه با مسئله حقوق زن و مرد قائل به تساوى است. تساوى به اين
معناست كه خصوصيات فيزيوپسيكولژيك زن و مرد به درستى در نظر گرفته شود و متناسب با
ساختارهاى روحى و جسمى هريك وظايفى بر عهده آنان نهاده و حقوقى متناسب اعتبار شود.
اين كه گاهى گمان مىشود در مسائل حقوقى اسلام بينزن و مرد تبعيض وجود دارد ناشى
از عدم توجه به مساله فوق و همچنين خلط بين «تساوي» و«تشابه» است. اين كه درهمه
روبناهاى حقوقى بايد احكام مشابهى براى زن ومرد وجود داشته باشد در واقع نوعى
گرايش به سوى «تشابه»است نه «تساوي».
در
تشابه مسئله تفاوت هاى طبيعى زن و مرد و وظايف ويژه هر يك ملاحظه نمىشود و اين
همان چيزى است كهفرهنگ غرب تبليغ مىكند و در نهايت نه به سود زن است و نه مرد.
ولى ملاحظه شرايط فوق و هماهنگ سازى نظام حقوقى با ويژگى هاى وجودى و وظايفى كه
نظام خلقت بر عهده هر يك مىنهد در اسلام به خوبى رعايت گرديدهاست. به عنوان مثال
چون زن به جهت ويژگى هاى برتر عاطفى براى پذيرش مسوءوليت رشد و تربيت فرزند و
مردبراى تأمين نيازهاى اقتصادى خانواده مناسب تر است از اين رو سهم ارث مرد دو
برابر زن قرار داده شده است. بديهي است كه زن هيچ مسوءوليت اقتصادى در خانه ندارد و
نفقه او بر عهده مرد است و در مقابل خانهدارى و حتى شيردادن فرزند مىتواند
درخواست اجرت نمايد. علاوه آن كه از حقوقى چون جهيزيه و مهريه نيز بهرهمند
مىگردد. درحالى كه درجامعه غربى زن بايد مخارجش را خود تأمين كند و مهريه و
جهيزيه هم به اين شكل در آن جا وجود ندارداز طرف ديگر قانون خاصى در رابطه با
تقسيم ارث نيست بلكه مورث مىتواند به دلخواه خود همه اموال خود را تنهابه يكى از ورثه
بدهد و يا حتى به شخص بيگانهاى ببخشد. در حالى كه اسلام با نظام خاصى آنها را بين
ورثه تقسيم مىكند و از جهت رعايت حقوق بازماندگان كوچك ترين نقصى در قانون آن وجود
ندارد.
براى
آگاهى بيشتر ر.ك: نظام حقوق زن در اسلام شهيد مطهري.